这首民歌对唱(谷气gguq qil)调是1946年农历三月十三赶集庙会,烧香返回途中对唱,男歌手是金山文宏村人(we lol ko),是本地著名民歌手和连仕,女歌手是美自村人(mee zeel zzei),也是一位本地著名的女歌手。
D0 SAI MIAL HUEIL GGUQ QIL ZZAI
赶集庙会对歌调
Sso男:和连仕
Mv lv chual sso xiq,
雪山养育小鹿儿,
Sso xiq wef mei nee,
生儿养大母亲呀,
Sso xiq ngaf bba nee,
养儿长大父亲他,
Sso xiq sso dal xiq,
生儿只养育儿子,
Sso dal xiq ye meq,
只生兄弟没姐妹,
Kai keel zzai siuq dvq,
房前屋后种树多,
La ddv bbee sheeq zzaiq,
虎斑纹色黄栎树,
Ddee zzaiq ddvq yel ye,
种了一棵多茂盛,
Piel dail wel we ye,
树叶密密圆又圆,
Laq zzeeq ddeel ddee ye,
树枝长成多均匀,
Bbeeq kee bbeeq dol lo,
黄栎树根坨坨状,
Kee yi dol lo ye,
坨状树根多奇形,
Sso jaiq meil yel mei,
他教儿时说过话,
Bbeeq kee beil mu dder,
黄栎根边长贝母,
Beil mu dder ddu zeel,
说是贝母长树下,
Bbeeq kee heel laq jjil,
栎树可烧制栎炭,
Shuq rher er rher tal,
炭可烧制铜铁货,
Che shel meil yel ye,
这样言传教过我,
Bba nee meil yel chee,
父亲教我说过话,
Nvl mei haiq si goq,
融入心灵的深处,
Goq yi lei me mil,
记忆犹新不会忘,
Lei me mil weq nal,
即使致今还记着,
Naq mu bbei xi xiq,
村落相连相邻人,
Xi nee lei shel mei,
有人说过这样话,
Shuaq gv ddee xuq jjil,
高高山顶烧一香,
Ddee xuq jjil tal zeel,
说是可以去烧香,
Ddee xuq jjil bul yel,
山顶烧了一香后,
Chee nee meeq lei ceeq,
一路随山走下来,
To ceil jjuq ddee teel,
到了松林半山腰,
Fvf liq jji nal yi,
茂林间有伏苓泉,
Jjiq me teeq bbee la,
到了泉边不喝水,
Ni xuq jjil naiq zeel,
也要烧完第二香,
Ni xuq jjil bul yel,
法喜寺烧二香后,
Zheel sheeq lei ngel dol,
陡黄土坡路难走,
Dol kee lei tv ceeq,
回到坡前那地方,
Kee ceil zheel sheeq tvl,
轻盈脚步踏黄土,
Ni tvl haiq mal tvl,
跨脚二步踏金粉,
Ni tvl mee liuf gge,
稍远二步下方的,
We mal lei go bvl,
遇到相识的小妹,
Ddaq pul dda jjiq qil,
阴坡泉水凉爽爽,
Gguq qil maf go bvl,
巧遇爽快爱歌妹,
Nge ggeeq sso jil la,
我这爱唱的阿哥,
Chee see pieq me jjeq,
非常高兴俩相遇,
Ggu mei we jil nee,
爽快爱唱小妹啊,
Her tv piel nee ddaq,
和风吹来叶声响,
Ddaf yel al bbee ddeq?
是否听到妹回声?

Mil女:五庆莲
Mee ddiuq her perq tv,
三月大地吹和风,
Nge ggeeq mil ji la,
我这小妹赶庙忙,
Maf jji her tv bbei,
走路快似风一样,
Her tv ggeq lei ceeq.
匆匆忙忙走上来。
Kai kee bbee sheeq zzaiq,
房前栽种黄栎树,
Zzaiq piel wel we gge,
看到树叶密圆圆,
Zzaiq zzeeq wel we gge,
树冠棚头似雨伞,
Zzaiq kee teiq tv heq,
到了凉快大树下,
Zzaiq kee ddee tv nee,
站树荫下抬头望,
Mie naq wel we mei,
那双眼珠如珍珠,
Zzaiq juq ddee liuq nee,
仔细看了树那棵,
La ddv bbee sheeq piel,
黄栎叶背似虎斑,
Her tv seel yul yu,
和风吹来摆三姿,
Me tv seel yul yu,
风停也摆摇三姿,
Piel yi oq shul bul,
叶面绿似蓝宝玉,
Mee gge oq herq kuel,
头顶上的蓝蓝天,
Chee kuel bie yel ye,
很像头顶那块蓝,
Her tv seel geel lei,
和风吹时叶三响,
Piel goq haiq shul bul,
叶背金黄似金色,
La ddv bbee sheeq zzaiq,
虎纹斑似黄栎树,
Chee see ssi me jjeq.
非常漂亮又好看。
Nge ggeeq mil ji la,
我这小妹心也欢,
Chee see pieq me jjeq.
深深爱上这棵了。
Bbee sheeq zzaiq kee tvl,
滇黄栎树的旁边,
Shuaq ggv kai mei jjiq,
高山流下清泉水,
Jjiq jji bberq dal bberq,
流水欢快又激情,
Jjiq jji neiq go bvl,
遇到激情清泉水,
Ddee tvl gge liuf gge,
稍远一步上边的,
Gguq qil sso go bvl,
遇到唱调阿哥了,
Rer piel jji ku ddaq,
柳叶飘落清河边,
Lei ddaq lee ga mo!
又请歌声飘回来!

和正钧接受学生采访(王颖拍摄)
Sso男:和连仕
Kee ceil ree perq tvl,
脚踏乡间的小路,
Ddee tvl zheel sheeq tvl,
一步跨出黄土路,
Ni tvl haiq mal tvl,
二步踏上金粉上,
Seel tv mee liuf gge,
稍远三步下村落,
Ggu mei maf go bvl,
嗓音动听妹相遇,
Al ni haiq ni mei,
今天太阳多灿烂,
Chee ni nil wa ga,
一个多好的日子,
Nil wa ga yel ye,
日子好的这天啊,
Ddaq pul dda jjiq qil,
阴坡山泉凉又爽,
Gguq qil we maf nee,
爽快嗓好妹唱出,
Tei ee mef naq zziuq,
恰似纸上秀丽字,
Ddee zziuq chee shel mei,
她所吐出每一句,
Sso goq teiq zzeeq heq.
深深烙在男儿心。
Sso goq zzeeq seiq nal,
虽然深烙儿心上,
Nge ggeeq sso jil chee,
我这儿心忐不定,
Laq ddiu piel siuq peel,
随手摘了树叶子,
Piel muq sai shel mei,
说是喜欢吹树叶,
La ddv bbee sheeq piel,
背虎斑纹黄栎叶,
Siuq muq siuq me rerq,
吹来吹去吹不响,
Sso ggv sso nee nil,
儿心感到空落了,
Nee nil neiq seiq nal,
虽然感到心空落,
Fvq o bbel bbeq cail,
芦苇杆制作芦笛,
Bbel bbeq ko leel mi,
听到芦笛动听音,
Me bbeq shel me ruaq,
不愿说自不去听,
Bbel bbeq siuq gol weq,
芦笛融合多乐器,
Lei weq lee yel see.
又来融合欢歌来。

Mil女:五庆莲
Sal wa mee zzei goq,
三月大麦籽粒心,
Mee zzei goq me meiq,
大麦浆液含乳状,
Goq me meiq see nal,
虽然初凝未饱满,
Mee zzei wel weq cail,
大麦秆制麦管笛,(悟哦)
Ddeeq mei wef go gge,
阿哥短笛随身来,
Meel sheeq siuq bi liq,
黄竹短笛有八孔,
Chual siuq chual ko tvl,
吹笛六音各千秋,
Siuq gol ddee weq neiq.
可以合奏伴多曲。
Jji ku rer piel naq,
河边柳叶墨绿绿,
Piel muq ceiq chual siuq,
吹树叶技十六种,
Jjiq jji sseiq tv mei,
泉水流到那里聚,
Piel siuq sseiq tv tal,
叶随水到那里来,
Soq ni la gol sol,
今后日子还很长,
Siuq muq ko leel mi,
如有听到好曲声,
Wel weq siuq ko tvl,
麦管笛声徐徐来,
Siuq gol lei weq bbeq.
又来合奏伴多曲。
写纳文于2026年5月28日
翻汉译于5月29日一6月6日午